تمدن ایرانی-اسلامی؛ میراث منطقِ گفتگوی امام رضا (ع) | مأموریت ویژه تولیت آستان قدس برای تدوین طرح ملی گفت‌و‌گو

به گزارش آستان‌نیوز، دکتر قراملکی با اشاره به دیدار اخیر خود با تولیت آستان قدس رضوی اظهار کرد: معظم‌له تأکید داشتند که بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی باید پیشتاز بحث گفتگو در کشور باشد و طرحی ملی در این زمینه ارائه دهد. ایشان وعده دادند که تمام نهادهای ملی را برای پشتیبانی از این حرکت بزرگ بسیج کنند، چرا که امروز تنها ابزاری که می‌تواند ما را از مخاطرات ملی مصون بدارد، فرهنگ گفت و گوست.

چرا تمدن ایرانی «عربی» نشد؟

عضو هیئت علمی دانشگاه تهران با طرح یک پرسش تاریخی درباره ماندگاری تمدن ایرانی پس از فتوحات اسلام، گفت: برخلاف بسیاری از سرزمین‌های فتح شده که مستحیل شدند، تمدن ایران باستان با قدمت و غنای عجیب خود، هویتش را حفظ کرد و به راه بنی‌امیه و بنی‌عباس نرفت. اگرچه نظریاتی مانند روح سازگاری ایرانیان مطرح است، اما پاسخ اصلی را باید در حضور دوساله امام رضا(ع) در ایران جستجو کرد.

وی افزود: امام رضا(ع) در آن دو سال، رخی جدید و جانی تازه به تمدن ایران بخشیدند و بنیاد تمدن ایرانی-اسلامی را پایه‌گذاری کردند. ابزار امام(ع) برای این تحول عظیم، صرفاً گفتگو بود؛ ایشان با همه، از مامون گرفته تا واقفیه و غالیان، وارد گفتگو شدند.

بازتعریف مناظره؛ از غلبه بر حریف تا هم‌فکری برای حقیقت

رئیس بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی با نقد برداشت‌های رایج از مفهوم مناظره، تصریح کرد: کلمه مناظره که از ریشه نظر می‌آید، هم به معنای دیدن است و هم فکر کردن. مناظره در منطق رضوی یعنی هم‌فکری؛ یعنی مشارکتی برای آشکار شدن حقیقت، نه تلاشی برای مجاب کردن و شکست دادن طرف مقابل. آنچه امروز به نام مناظره می‌شناسیم، فرسنگ‌ها با مفهوم اصیل و رضوی آن فاصله دارد.

زیارت؛ بستری برای گفتگوی همگانی بدون خط‌کشی

دکتر قراملکی در بخش دیگری از سخنان خود، معنای متفاوتی از زیارت ارائه داد و گفت: زیارت در حقیقت یک فرایند گفتگوست؛ گفتگو با خدا، با امام و با یک‌دیگر. زیارت یعنی فراهم کردن امکان گفتگو برای همگان. متأسفانه ما گاهی با خط‌کشی‌های بی مورد، مانع این گفتگو می‌شویم، در حالی که درِ این پناهگاه باید به روی همگان باز باشد.

نارسیسم مرضی؛ سدّ راه هوش هیجانی در گفت وگو

رئیس بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی در پایان تحقق گفتگو را مشروط به الزامات منطقی و روان‌شناختی دانست و خاطرنشان کرد: گفت وگو به ظرفیت روحی و هوش هیجانی (EQ) بالا نیاز دارد. افرادی که دچار نارسیسم(خودشیفتگی) مرضی هستند، هرگز نمی‌توانند اهل گفت و گو باشند. اگر مهارت‌های روان‌شناختی لازم را نداشته باشیم، هرگونه تلاشی برای گفت و گو عقیم خواهد ماند.